ΕΝΟΤΗΤΑ 21

ΜΑΘΗΜΑ ΧΧΙ LECTIO PRIMA ET VICESSIMA

ΠΩΣ ΠΗΡΕ ΤΟ ΟΝΟΜΑ ΤΟΥ ΤΟ PISAURUM

 
Pisaurum
ΚΕΙΜΕΝΟ 21
Brenno duce Galli, apud Alliam flumen deletis legionibus Romanorum, everterunt urbem Romam praeter Capitolium, pro quo immensam pecuniam acceperunt. Tum Camillus, qui diu apud Ardeam in exilio fuerat propter Veientanam praedam non aequo iure divisam, absens dictator est factus ; is Gallos iam abeuntes secutus est : quibus interemptis aurum omne recepit. Quod illic appensum civitati nomen dedit: nam Pisaurum dicitur, quod illic aurum pensatum est. Post hoc factum rediit in exilium, unde tamen rogatus reversus est.
 
Pisaurum et Allia flumen
   ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ
   Οι Γαλάτες με αρχηγό το Βρέννο αφού κατατρόπωσαν τις ρωμαϊκές λεγεώνες στον Αλία ποταμό, κατέστρεψαν εντελώς τη Ρώμη εκτός από το Καπιτώλιο, για το οποίο πήραν ως αντάλλαγμα ένα τεράστιο χρηματικό ποσό. Τότε ο Κάμιλλος, που είχε παραμείνει εξόριστος για πολύ καιρό στην Αρδέα, γιατί δεν μοίρασε ακριβοδίκαια τη λεία από τους Βηίους, εκλέχτηκε δικτάτορας, αν και βρισκόταν μακριά(από τη Ρώμη)· ακολούθησε τους Γαλάτες που ήδη αποχωρούσαν και, αφού τους εξολόθρεψε[1], πήρε πίσω όλο το χρυσάφι. Επειδή το χρυσάφι ζυγίστηκε στον τόπο εκείνο, έδωσε το όνομά του στην πόλη: ονομάζεται δηλαδή Πίσαυρο, επειδή εκεί ζυγίστηκε το χρυσάφι. Μετά την πράξη αυτή ο Κάμιλλος επέστρεψε στην εξορία, από όπου(όμως)γύρισε αφού τον παρακάλεσαν[2].

[1] τους εξόντωσε
[2] του το ζήτησαν
ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ

Brenno duce Galli, apud Alliam flumen deletis legionibus Romanorum, everterunt urbem Romam praeter Capitolium: κύρια πρόταση κρίσης.
everterunt: ρήμα
Galli: υποκείμενο ρήματος
urbem: αντικείμενο ρήματος
Romam: επεξήγηση στο urbem
praeter Capitolium: εμπρόθετος επιρρηματικός προσδιορισμός της εξαίρεσης στο ρήμα everterunt
Βrenno duce: ιδιόμορφη αφαιρετική απόλυτη που δηλώνει χρόνο. Tο Brenno λειτουργεί ως υποκείμενο και το duce ως κατηγορηματικός προσδιορισμός που δηλώνει αξίωμα, στο υποκείμενο.
Ανάλυση: cum Brennus dux esset ή cum Brennus dux erat.
deletis: επιρρηματική χρονική μετοχή, ιδιάζουσα αφαιρετική απόλυτη, δηλώνει το προτερόχρονο.
Ανάλυση: cum Galli legiones delevissent ή postquam/ ubi/ ut Galli legiones deleverunt.
legionibus: υποκείμενο της μετοχής deletis
Romanorum: γενική κτητική στο legiones
apud Alliam: εμπρόθετος επιρρηματικός προσδιορισμός που δηλώνει στάση σε τόπο (πλησίον) στη μετοχή deletis.
flumen: παράθεση στο Alliam.
pro quo immensam pecuniam acceperunt: δευτερεύουσα αναφορική πρόταση κρίσης, προσδιοριστική στο Capitolium.
Eισάγεται με την αναφορική αντωνυμία quo (εμπρόθετη εισαγωγή) και εκφέρεται με οριστική, γιατί δηλώνει πραγματικό γεγονός. acceperunt: ρήμα
(Galli): υποκείμενο
pecuniam: αντικείμενο
immensam: επιθετικός προσδιορισμός στο pecuniam
pro quo: εμπρόθετος επιρρηματικός προσδιορισμός που δηλώνει αντάλλαγμα στο acceperunt.
Tum Camillus absens dictator est factus: κύρια πρόταση κρίσης.
est factus: ρήμα
Camillus: υποκείμενο ρήματος
dictator: κατηγορούμενο στο Camillus
absens: επιρρηματική εναντιωματική μετοχή συνημμένη στο υποκείμενο του ρήματος. Δηλώνει το σύγχρονο.
Ανάλυση: etsi aberat
tum: επιρρηματικός προσδιορισμός του χρόνου στο factus est
qui diu apud Ardeam in exilio fuerat propter Veientanam praedam non aequo iure divisam: δευτερεύουσα αναφορική πρόταση κρίσης, προσδιοριστική στο Camillus. Εισάγεται με την αναφορική αντωνυμία qui και εκφέρεται με οριστική, γιατί δηλώνει πραγματικό γεγονός.
fuerat: ρήμα
qui: υποκείμενο
in exilio: εμπρόθετος επιρρηματικός προσδιορισμός που δηλώνει κατάσταση στο fuerat
diu: επιρρηματικός προσδιορισμός του χρόνου στο fuerat
apud Ardeam: εμπρόθετος επιρρηματικός προσδιορισμός που δηλώνει στάση σε τόπο (πλησίον) στο fuerat
propter praedam: εμπρόθετος επιρρηματικός προσδιορισμός που δηλώνει εξωτερικό αναγκαστικό αίτιο στο fuerat
Veientanam: επιθετικός προσδιορισμός στο praedam
divisam: επιθετική μετοχή, ως επιθετικός προσδιορισμός στο praedam, δηλώνει το προτερόχρονο.
Ανάλυση: quae non aequo iure divisa est ή divisa erat
iure: αφαιρετική του τρόπου στο divisam
aequo: επιθετικός προσδιορισμός στο iure.
is Gallos iam abeuntes secutus est: κύρια πρόταση κρίσης
secutus est: ρήμα
is: υποκείμενο ρήματος
Gallos: αντικείμενο
abeuntes: επιρρηματική χρονική μετοχή, που εκφράζει το σύγχρονο, συνημμένη στο Gallοs.
Ανάλυση: cum abirent ή dum abeunt
iam: επιρρηματικός προσδιορισμός του χρόνου στο abeuntes.
quibus interemptis aurum omne recepit: κύρια πρόταση κρίσης
Σημείωση
(Η αντωνυμία quibus βρίσκεται μετά από ισχυρό σημείο στίξης και εφόσον δεν υπάρχει άλλη κύρια πρόταση στην περίοδο εισάγει κύρια πρόταση και ισοδυναμεί με δεικτική αντωνυμία: eis)

recepit: ρήμα
Camillus: υποκείμενο ρήματος
αurum: αντικείμενο ρήματος
οmne: κατηγορηματικός προσδιορισμός στο aurum
interemptis: ιδιάζουσα αφαιρετική απόλυτη, επιρρηματική χρονική μετοχή, που εκφράζει το προτερόχρονο.
Ανάλυση: cum Camillus eos interemisset/ quos cum Camillus interemisset ή postquam/ ubi/ ut Camillus eos interemit/ quos postquam/ ubi/ ut Camillus interemit.

quibus: υποκείμενο της μετοχής interemptis.

Quod illic appensum civitati nomen dedit: κύρια πρόταση κρίσης
Σημείωση
(Η αντωνυμία quod μετά από ισχυρό σημείο στίξης και εφόσον δεν υπάρχει άλλη κύρια πρόταση στην περίοδο εισάγει κύρια πρόταση και ισοδυναμεί με δεικτική αντωνυμία: id)

dedit: ρήμα
quod : υποκείμενο ρήματος
nomen: άμεσο αντικείμενο ρήματος
civitati: έμμεσο αντικείμενο ρήματος
appensum: επιρρηματική αιτιολογική μετοχή στο ρήμα dedit, συνημμένη στο quod, δηλώνει το προτερόχρονο.
Ανάλυση: quod id illic appensum est ή appensum erat (αντικειμενική αιτιολογία)
illic: επιρρηματικός προσδιορισμός στάσης σε τόπο στο appensum

nam Pisaurum dicitur: κύρια πρόταση κρίσης
dicitur: ρήμα
civitas: εννοούμενο υποκείμενο
Pisaurum: κατηγορούμενο του υποκειμένου civitas
quod illic aurum pensatum est: δευτερεύουσα επιρρηματική αιτιολογική πρόταση, ως επιρρηματικός προσδιορισμός της αιτίας στο ρήμα της κύριας πρότασης (dicitur). Εισάγεται με τον αιτιολογικό σύνδεσμο quod και εκφέρεται με οριστική, γιατί εκφράζει αντικειμενική αιτιολογία.
pensatum est: ρήμα
aurum: υποκείμενο
illic: επιρρηματικός προσδιορισμός της στάσης σε τόπο στο ρήμα pensatum est
Post hoc factum rediit in exilium: κύρια πρόταση κρίσης
rediit: ρήμα
(Camillus): υποκείμενο
in exilium: εμπρόθετος επιρρηματικός προσδιορισμός της κατάστασης στο ρήμα rediit
post factum: εμπρόθετος επιρρηματικός προσδιορισμός του χρόνου στο ρήμα rediit
hoc: επιθετικός προσδιορισμός στο factum
unde tamen rogatus reversus est: δευτερεύουσα αναφορική πρόταση κρίσης, προσδιοριστική στο in exilium. Εισάγεται με το αναφορικό επίρρημα unde και εκφέρεται με οριστική, για να δηλώσει πραγματικό γεγονός.
reversus est: ρήμα
(Camillus): υποκείμενο
rogatus: επιρρηματική χρονική (ή αιτιολογική) μετοχή στο ρήμα, συνημμένη στο Camillus, δηλώνει το προτερόχρονο.
Ανάλυση: cum rogatus esset ή postquam/ ubi/ ut rogatus est/ rogatus erat ή quod (αιτιολογικός) rogatus est/ rogatus erat
unde: επιρρηματικός προσδιορισμός της από τόπου κίνησης στο ρήμα reversus est.

 
Brennus

 

Advertisements

One Response to ΕΝΟΤΗΤΑ 21

  1. Ο/Η elena λέει:

    με σωσατε¨)

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s